Bir araç kaza sonrası ne kadar iyi onarılırsa onarılsın, kayıtlarına işlenen hasar geçmişi nedeniyle ikinci el piyasasında kaza öncesindeki değerinden daha düşük bir bedelle alıcı bulur. Bu fark araç değer kaybı olarak adlandırılır ve hukuken tazmini istenebilir bir zarardır.
Kimden Talep Edilir?
Değer kaybı, kazada kusurlu olan sürücünün Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası poliçesini düzenleyen sigorta şirketinden talep edilir. Talep, kusur oranıyla sınırlıdır: tam kusurlu tarafın sigortacısından zararın tamamı, kısmi kusur hâlinde ise kusur oranına düşen kısım istenebilir.
Zorunlu İlk Adım: Sigortacıya Başvuru
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, doğrudan dava veya tahkim yoluna gidilmeden önce ilgili sigorta şirketine yazılı başvuru yapılması zorunludur. Sigorta şirketinin başvuruya cevap vermesi için öngörülen on beş günlük süre dolmadan veya talep reddedilmeden başlatılan süreçler usulden reddedilmektedir.
Başvuruya eklenmesi gereken belgeler genellikle şunlardır:
- Kaza tespit tutanağı veya trafik kazası bilgi formu
- Ruhsat ve sürücü belgesi fotokopisi
- Onarım faturaları ve servis kayıtları
- Aracın hasarlı ve onarılmış hâline ilişkin fotoğraflar
- Banka hesap bilgisi (IBAN) ve talep dilekçesi
Sigorta Tahkim Komisyonu mu, Mahkeme mi?
Başvurunun reddedilmesi veya süresinde cevap verilmemesi hâlinde iki yol açıktır. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu kapsamında kurulan Sigorta Tahkim Komisyonu‘na başvurmak, uygulamada dava yoluna göre belirgin biçimde daha kısa sürede sonuç vermektedir. Alternatif olarak asliye ticaret mahkemesinde dava açılabilir.
Hangi yolun seçileceği; talep tutarı, delil durumu ve sigorta şirketinin tahkim sistemine üyeliği gibi ölçütlere göre belirlenmelidir.
Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır?
Değer kaybı, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ile onarım sonrası hasarlı kabul edilen piyasa değeri arasındaki farktır. Hesaplamada bilirkişi tarafından şu unsurlar dikkate alınır:
- Aracın marka, model ve yaşı
- Kaza anındaki kilometresi
- Hasarın niteliği ve ağırlığı; özellikle şasi, direk veya taşıyıcı aksamda onarım yapılıp yapılmadığı
- Değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığı
- Aracın daha önceki hasar kayıtları
Zamanaşımı
Trafik kazasından doğan tazminat talepleri, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl ve her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Ancak kaza aynı zamanda bir suç oluşturuyorsa ve ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı öngörülmüşse, tazminat talebi bakımından da bu daha uzun süre uygulanır.
Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı uygulaması zaman içinde değişebilmektedir. Somut uyuşmazlığınıza ilişkin karar vermeden önce mutlaka bir avukata başvurunuz.
